Nieuwjaarstoespraak 2026 burgemeester Jeltje Hoekstra-Sikkema

Beste inwoners van de gemeente Enkhuizen, de stad en het buurtschap Oosterdijk, organisaties, ondernemers, raad en college, medewerkers, aanwezigen,

Wat fijn dat u hier bent op de Nieuwjaarsreceptie van de gemeente Enkhuizen. Niet vanzelfsprekend met dit tegenwoordig ongebruikelijke winterweer, dus een extra welkom aan alle aanwezigen. En een groot woord van dank aan alle strooiploegen die er voor gezorgd hebben dat we ons toch nog enigszins konden verplaatsen in de gemeente. En niet te vergeten alle hulpdiensten die te pas en te onpas komen helpen als het wel mis gaat, de politie, de brandweer, de ambulancedienst en de KNRM. Chapeau en een groot woord van dank voor alle inzet die door jullie werd en wordt gepleegd.

Een Nieuwjaarsreceptie is een mooi moment om met elkaar terug te kijken op het vorige jaar, niet te lang, want dat is geweest. Een mooi moment om vooruit te kijken, want het wordt een spannend jaar. En een mooi moment om met elkaar uit te spreken dat we elkaar, in welke hoedanigheid we hier ook zijn en wie we hier ook tegenkomen, het beste toewensen.

Het afgelopen jaar hebben we kunnen ervaren dat we met elkaar het beste willen namelijk. Niet altijd komt dat er op dezelfde manier uit, niet altijd is dat “beste” een gemeenschappelijk iets, maar er wordt hier over het algemeen met “het beste voor” gehandeld. Ik mag hier nu een jaar burgemeester zijn van Enkhuizen en bijna een jaar wonen, dus ik mag dat vanuit ervaring wel zeggen onderhand. Wat een fijn college om mee samen te werken, wat een betrokken gemeenteraad, wat een toegewijde ambtenaren in onze organisatie, wat een feest om weer in het Stadhuis te mogen werken en wat is iedereen hard aan het werk om het beste voor de gemeente Enkhuizen te doen. En wat spannend dat we dit jaar verkiezingen hebben, waardoor we vast ook weer nieuwe gezichten mogen verwelkomen, die ook het beste met de gemeente voor hebben. Ik wens iedereen daarbij veel wijsheid en hoop dat we met veel respect voor elkaar deze spannende periode ingaan.

In het afgelopen jaar heb ik kunnen ervaren dat de ontmoetingen die ik heb gehad warm en waardevol waren. Het is even wennen wanneer je zelf dat ene nieuwe gezicht bent en mag kennismaken met enorm veel inwoners en organisaties, ook veel organisaties buiten de stad. Ik heb gemerkt dat ik mensen op vele plekken tegenkom, omdat mensen soms veel verschillende dingen doen. Zo heb ik de ene dag kennisgemaakt met een oudere dame die bij het jubileum van het Westfries Archief met veel belangstelling mijn prachtige ambtsketen bewonderde. Ik kom haar dan vervolgens maanden later tegen in de Westerkerk. Of ik nog wel weet wie ze is…. Of die ene mijnheer die enthousiast met mij een gesprek begon op de boot tijdens het vuurwerk van de Harddraverij en die eergisteravond in Westwoud tegen mij zei: “We kennen elkaar”. Tja, ik moet mijn excuses maken: soms moeten mensen mij even helpen, zoveel gezichten op zoveel verschillende plekken, dan breng ik ze niet altijd meteen weer thuis. Maar wat fijn dat we elkaar hier zo gemakkelijk aanspreken en wat is dat belangrijk, zeker in de samenleving van tegenwoordig.

De samenleving is erg aan veranderingen onderhevig en er wordt stevig gewaarschuwd voor alles wat er op ons pad kan komen. Langdurige onderbreking van stroom, nepagenten die aan de telefoon hangen of erger nog bij je voor de deur staan. Nieuwsberichten die fake blijken te zijn. Of nieuwsberichten waarvan je hoopt dat het fake is. Wat is echt en wat niet? Leuk voorbeeld was onze nieuwjaarswens en uitnodiging voor deze bijeenkomst. We zouden ons als college helemaal optuigen voor deze foto, maar na een bijeenkomst in het Postkantoor in Bovenkarspel over Artificial Intelligence (AI) zag ik ineens allemaal voordelen: we hebben een foto gemaakt, maar AI heeft ons in kerstsferen gebracht. Om maar even te laten zien hoe dat gaat hebben we dat eventjes voor u op het scherm getoverd. Dus geloof niet alles wat u ziet, we moeten waakzaam zijn en met elkaar in gesprek blijven. En u spreekt mij gelukkig gemakkelijk aan, maar dat gemak zouden we eigenlijk richting de hele samenleving mogen hebben.

Als burgemeester heb je een grote verantwoordelijkheid als het gaat om openbare orde en veiligheid. Wat bij mij daarbij voorop staat is de veiligheid van kinderen. Soms speelt er veel in gezinnen en dat kan veel effect hebben op het leven van kinderen. Er zijn kinderen die uit een oorlogsgebied komen en hier een plek hebben gevonden. Er zijn kinderen die dagelijks worden geconfronteerd met de moeite die ouders hebben om alles voor elkaar te krijgen. Er zijn kinderen die worden geconfronteerd met ouders die het echt niet meer alleen kunnen. En er zijn kinderen die niet in de pas van het gezin willen lopen en zorgen voor rottigheid op straat. En waar grijp je dan in als overheid of zelfs als burgemeester en hoe doe je dat dan? Wat is het beste voor het kind dat daarmee te maken heeft? Wat is het beste voor de omgeving? Hoe pak je dat aan en wie pakt dat aan? Dat is een gesprek dat we in het stadhuis vaak voeren, maar het is een gesprek dat we niet echt voeren met de samenleving in mijn optiek. Ons wordt gevraagd te handhaven als er overlast is door jeugd, als er overlast is door jongeren die met bootjes levensgevaarlijke capriolen uithalen, als er zaken worden vernield op het Koperwiekplein. Dat is begrijpelijk en ook een taak van de overheid. En we proberen ook echt te luisteren naar de omgeving en oplossingen te bieden.

Maar luisteren we ook naar de jongeren, dacht ik van de week? Weten we wat hen er toe brengt om de glazen in te gooien bij het Koperwiekplein? Kennen we hen eigenlijk echt? Waarom doen ze wat ze doen? Ik denk echt dat we daar onvoldoende antwoord op hebben. En dat is het ongemak dat ik voel. Want waarom gaat het bij dit onderwerp zoveel moeilijker om het gesprek te voeren, om elkaar aan te spreken, om naar elkaar te luisteren?

Ik luister in de auto vaak naar Podcasts. Afgelopen week luisterde ik naar een gesprek met Frank van de Goot, een bekende forensisch patholoog. Hij vertelde hoe hij als autist het werk als patholoog zo goed kan doen, omdat hij weinig emoties voelt bij het lichaam dat hij moet onderzoeken. Hij wordt overigens wel gek van verdriet als hij er aan denkt dat zijn hond dood gaat. Hij heeft een bijzondere route gevolgd om uiteindelijk één van ’s Nederlands bekendste pathologen te worden. Een route die niet begon bij het gymnasium, maar bij de LTS. Hij was een rotjochie, zoals hij zelf zei. En had gemakkelijk in de gevangenis kunnen belanden. Vuurwerk kocht hij bijvoorbeeld nooit, maar maakte hij zelf. Maar ergens is iets tijdens zijn onhandelbare periode op de middelbare school gebeurd. De cruciale ommekeer kwam door een leraar scheikunde. Waar anderen hem als een probleemgeval zagen, keek deze leraar verder dan het gedrag. Hij kreeg geen straf meer, maar de ruimte om op zijn eigen manier met de dingen bezig te gaan. Hij nam de tijd om Van de Goot te begrijpen. Door het gevoel van eindelijk gezien te worden lag er een nieuwe weg open. En het zou mooi zijn als we zoiets ook in onze gemeenschap kunnen bewerkstelligen. Ik daag ons allemaal uit om die leraar te worden in plaats van de handhaver.

Of om op zijn minst te kijken naar hele mooie voorbeelden in onze samenleving, van dingen die fantastisch gaan. We hebben een groot vangnet in de onze gemeente, we hebben heel goed onderwijs, we hebben een veilige plek voor kinderen die opgroeien en soms uit moeilijke omstandigheden komen.

Afgelopen jaar mochten we meemaken hoe het ook kan verlopen als je uit hele moeilijke omstandigheden komt. We mochten meemaken hoe een 22 jarige inwoner een enorme prestatie heeft geleverd. Niet alleen voor zichzelf en zijn familie, maar voor onze hele gemeente, zelfs voor heel Nederland. Claude Kiambe mocht Nederland vertegenwoordigen op het Eurovisiesongfestival. Hij bereikte de finale en eindigde op de twaalfde plek. Maar voor ons hier in Enkhuizen is hij een winnaar. In 2013 als vluchteling naar Nederland gekomen, maar ondertussen helemaal thuis in Enkhuizen. Een voorbeeld van hoe het dus gewoon goed kan gaan als je gezien wordt. Zijn talent is gezien, hij wil daar iets mee doen en hij mag daar iets mee doen. En dat heeft ook iets met ons gedaan. Vlak voor het songfestival was de hele stad behangen met posters en vlaggen met de afbeelding van Claude er op, de hele stad leefde mee en was trots. En dat zijn we nog steeds. Claude zorgde voor verbinding in de stad, maar zette de stad ook op de kaart. Bij het promotiefilmpje was overduidelijk waar Claude vandaan komt, jawel uit Enkhuizen. Claude is hier digitaal aanwezig, welkom Claude, omdat hij elders aan het repeteren is voor weer een nieuwe prachtige uitdaging. Vandaag zijn wel hier zijn moeder, zijn zussen, vrienden en andere Enkhuizers die hem dierbaar zijn. We vinden het fijn dat we Claude hier in het zonnetje mogen zetten. We hebben gezien hoe Claude samen met de beiaardier van de Drom het C’est la Vie heeft gezongen. Om Claude te eren hebben we onze beiaardier Frits  gevraagd om de melodie op de speeltrommel van de prachtige carillons van de Drom en de Zuidertoren te zetten. Dat is gelukt! Om kwart voor elk uur speelt C’est la Vie over de stad en daar worden we blij van. Ik hoop dat Claude daar ook blij van wordt. Maar het is ook om te benadrukken hoe je als jonge inwoner van onze stad en onze gemeente een inspiratiebron kunt zijn. Ik wens onze jongeren toe dat ze jou ook echt zo zien. En dat ze zich daar straks ook door gezien voelen. Ik heb begrepen dat je een warme band hebt met de RSG hier in Enkhuizen. Jouw muziekleraar zag ook jou en jouw talent. Al weer een leraar! Menno Bruin hebben we daarom ook uitgenodigd vandaag, hij verzorgt de muzikale omlijsting van onze nieuwjaarsreceptie.

Om nog extra te benadrukken hoe bijzonder het is wat Claude heeft gepresteerd, en nog steeds presteert, heeft het college van B&W onlangs een besluit genomen en mij gevraagd om vandaag als burgemeester jou te vertellen dat we vinden dat je een hele bijzondere Henkuzer bent. Dat jouw verdiensten voor de stad groot zijn en dat ik hoop dat je een inspiratiebron bent en mag blijven voor alle inwoners. Daarom willen we jou graag als ereburger van de gemeente benoemen en je de zilveren legpenning overhandigen. Omdat jij er nu even niet bent, maar je moeder wel, zou ik graag haar vragen naar voren te komen en de versierselen in ontvangst te nemen.

Claude ontzettend bedankt voor wat je voor ons betekent en van harte gefeliciteerd met deze eervolle onderscheiding. We zijn supertrots op je.

Met het uitreiken van deze onderscheiding wil ik graag mijn woordje afsluiten, niet zonder een toast uit te brengen aan u allen. Ik wens u een gezond, gelukkig en voorspoedig 2026 toe. Proost!

Wij gaan nu nog een aantal sporters en vrijwilligers in het zonnetje zetten. Ik geef daarvoor graag het woord aan collega’s Bijman en Hoogervorst.

Jeltje Hoekstra-Sikkema